Prof. Dr. Faruk Kaya, uzun yıllardır tartışılan “coğrafya kaderdir” söylemine farklı bir perspektif getirdi. Kaya, bu ifadenin toplumda çoğu zaman edilgenliği meşrulaştıran bir anlayışa dönüştüğünü belirterek, asıl meselenin insan iradesi ve sorumluluk olduğunu ifade etti.
Kaya’ya göre, bir bölgenin ekonomik ya da sosyal açıdan geri kalmışlığını yalnızca coğrafi koşullara bağlamak, gerçek nedenleri göz ardı etmek anlamına geliyor. Bu yaklaşımın, bireylerin ve kurumların sorumluluk alanlarını görünmez hale getirdiğine dikkat çekildi.
“Coğrafya kaderdir” sözünün çoğu zaman yanlış bir kabulleniş biçimine dönüştüğünü dile getiren Kaya, bu anlayışın değişim ve gelişimin önünde engel oluşturduğunu vurguladı. Ona göre coğrafya, insanların yaşam koşullarını etkileyen bir unsur olsa da, tek başına belirleyici değil.
Yazıda ayrıca, toplumsal gelişmişliğin yalnızca doğal şartlarla açıklanamayacağı, eğitimden yönetime, üretimden planlamaya kadar birçok faktörün belirleyici olduğu ifade edildi. Kaya, özellikle yerel kalkınma açısından sorumluluk bilincinin güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Prof. Dr. Faruk Kaya’nın değerlendirmesi, “kader” kavramı üzerinden yapılan tartışmalara yeni bir boyut kazandırırken, birey ve toplum düzeyinde daha aktif bir yaklaşım çağrısı olarak yorumlandı.
